کتاب درک یک پایان با عنوان اصلی The Sense of an Ending رمانی از جولین بارنز است که در سال ۲۰۱۱ برنده جایزه بوکر شد. جولین بارنز قبلا سه بار، در سالهای ۱۹۸۴، ۱۹۹۸ و ۲۰۰۵ به لیست نهایی نامزدهای جایزه بوکر راه پیدا کرده بود اما موفق به دریافت آن نشد.
حسن کامشاد ترجمه بسیار خوبی از این کتاب ارائه کرده است که لذت خواندن آن را دوچندان میکند. در پایان رمان نیز، گفتوگویی با نویسنده کتاب آمده است. قسمتی از این گفتوگو را در اینجا نقل میکنیم:خلاصه کتاب درک یک پایان
زمان شروع داستان دهه شصت میلادی و زمان روایت چهل سال پس از آن، در نزدیکی پایان قرن بیستم است. تونی وبستر، داستان را با خاطراتی پراکنده از گذشتههایی دور و پرسشهایی در باره زمان و حافظه شروع میکند. کتاب درک یک پایان حکایتی است از گذشت روزگار، به پیروی ازشیوههای داستان نویسی ویرجینیا ولف.
بخش اول رمان خاطرههایی است از دهه شصت و رویدادهایی که برای راوی و سه یارش در مدرسه روی داده است. با مرور این خاطرات، افکار خود و دو دوست دیگرش را بیان میکند و شرح میدهد که چگونه نفر چهارمی هم وارد جمع سه نفری آنها شد. این نفر چهارم – ایدرئین فین – نسبتا اختلاف زیادی با آنها داشت.
ایدریئن رفتهرفته جذب گروه ما شد، بی آنکه به روی خود بیاورد که این را میخواهد. شاید هم نمیخواست. عقایدش را هم برای همخوانی با عقاید ما عوض نکرد. در نیایش صبحگاهی مدرسه او با دیگران همصدا میشد و حال آنکه من و الکس فقط ادای کلمات را در میآوریم و کالین به حقه هزلآمیز متعصبنماها متوسل میشد و نعره میکشید. (کتاب درک یک پایان – صفحه ۸)
در ادامه کتاب، زندگی راوی داستان با ایدریئن گره میخورد و…درباره کتاب درک یک پایان
خاطرات به طور انتزاعی نقش مهمی در اینکه یک شخصیت در حال حاضر چگونه است و اینکه چگونه میتوانست باشد ایفا میکنند و همچنین خاطرات اولیه به مراتب ارزشمندتر هستند، آنها میتوانند تا بزرگسالی در ذهن افراد ثابت بمانند و اثرات مختلفی بر زندگی فرد داشته باشند. در این کتاب تأثیرگذار نیز، جولین بارنز در پی خاطراتی خاص در زندگی پر فراز و نشیب تونی است که این خاطرات ردپاهای ناگواری از خود به جا گذاشته است که قابل چشمپوشی نیستند.
در کتاب درک یک پایان با جوانانی طرف هستیم که هر کدام فکر میکنند آدمهای خاصی هستند و یا حداقل از پدر و مادر و اطرافیانشان بیشتر میفهمند. جوانانی که هر کدام پیرو افکار افرادی خاص هستند. مثلا وبستر هاکسلی و اورول خوانده است و ایدریئن کامو و نیچه. اما آیا زندگی به آنها اجازه میدهد احساس خاص بودن خود را حفظ کنند یا واقعیت و واقعنگری را به آنها یاد خواهد داد؟
کتاب درک یک پایان درباره خاطرات و تاریخ و از همه مهمتر درباره برداشت ذهنی ما از اینهاست. درباره مسئولیت و پذیرفتن مسئولیت کارهایی است که زمانی فکر میکردیم هیچ ارزشی ندارند و اصلا مهم نیستند و همچنین داستانی درباره آدمهای قرن بیست و یکم است. داستانی که ممکن است بخشهایی از آن برای هر کسی اتفاق بیفتد.